Sluizen van Amsterdam
De Oranjesluizen in het IJ sluiten het binnen- en buiten-IJ van elkaar af om de waterhoogte in het
Noordzeekanaal op peil te houden. Omdat de Noordzee zout water bevat, het Markeermeer en IJsselmeer
zoet water en het Noordzeekanaal de directe verbinding tussen de zee en de meren is regelen de sluizen
tevens dat er niet teveel zout water doorstroomt van de zee naar de meren.
De Oranjesluizen zijn een enorm project waar jaarlijks 115.000 schepen doorheen gaan.
waaronder beroeps- en pleziervaart.
Er zijn drie sluizen, twee daarvan hebben openklappende deuren, de derde, de Prins Willem-Alexandersluis,
heeft schuifdeuren. Langzaam verkeer kan het IJ oversteken via loopbrugen bovenop de sluizen die
lopen van Schellingwoude tot het noordpunt van het Zeeburgereiland.
De eerste steen werd door Koning Willem III gelegd in 1870, de opening was op
18 maart 1872.
Sluiskolk
De ruimte tussen sluizen wordt de sluiskolk genoemd. Ik vermeld dit omdat er net zo vaak over
sluiskolken als over sluizen wordt gesproken. Er is echter wel een fundamenteel verschil want een sluis
kan ook uit meerdere sluiskolken bestaan maar daarover straks meer.
Noodzaak
Amsterdam was een haven maar lag niet aan zee, de vaarroute via Den Helder was al snel niet diep
genoeg dus werd het Noordzeekanaal gegraven. Het indammen van het IJ was geen optie want dat stootte
op veel verzet onder de Amsterdamse bevolking.
De Oranjesluizen waren onderdeel van de aanleg van het Noordzeekanaal, immers, anders zou de zee vrij
spel hebben. Er wordt een enorme bouwput gegraven voor de Oranjesluizen waarin bijna 9.000 palen
worden geslagen. Regelmatig stroomt er teveel zout water de bouwput binnen wat maar weer eens de
noodzaak van een deugdelijke waterkering en -beheersing bewijst.
Meerledig doel
Zoals gezegd, waterbeheersing en zout water tegenhouden waren de noodzakelijke hoofddoelen maar de
Oranjesluizen zorgen er tevens voor dat de Amsterdamse grachten schoon blijven want door het 'spuien'
van de grachten stroomt het water sneller door.
De Oranjesluizen waren dus al in 1872 klaar. De Prins Willem Alexander Sluis was pas gereed in 1995, die
was echter wel hard nodig omdat de twee bestaande sluizen te klein waren voor het grote aanbod aan schepen.
Bovendien moesten pleziervaartuiten, chartervaartuigen en de beroepsvaart door dezelfde sluizen.
Het gehele complex werd in 2000 vernieuwd opgeleverd, de sluisdeuren zijn nu dubbelwandig en veel
van de honderd jaar oude funceringspalen werden vervangen.
Dan nog over de sluiskolken en de capaciteit
Na het gereedkomen van de nieuwe sluis in 1995 zijn er in in totaal vier sluiskolken beschikbaar
voor de scheepvaart. De afmetingen zijn: nieuwe sluiskolk 200x24 meter, de noorderkolk 60x14 meter,
de middenkolk 81 x18 meter en de zuiderkolk 60x14 meter waarbij de noorder- en middenkolk
één zijn.
Uit berekeningen van het Ministerie van Verkeer en Rijkswaterstaat blijkt dat rond 2013 de
capaciteit van de sluizen alweer neipend zou kunnen worden. Of de crisis een remmend effect op
de ontwikkeling heeft is niet bekend. Amsterdam en het Rijk staan dan opnieuw voor grote
investeringen die Amsterdam niet kan dragen vanwege de crisis en de kosten voor de
Noord-Zuidlijn.
De cijfers gaan uit van maximaal 115.000 schepen maar dat aantal is inmiddels al bereikt. Bovendien
gingen de berekeningen niet uit van een aantal wel te verwachten ontwikkelingen. 'Te rooskleurig' dus,
maar dat is ambtenaren eigen.
De renoveringen van 2000 waren nodig om de capactiteit met een normale expansie bij te kunnen houden
dus dat was al wel ingecalculeerd bij de berekeningen.
Fietsroute Oranjesluizen
Bij mij kunt u een prachtige fietsroute opvragen maar u kunt ook op het web kijken, er is een
pagina met schitterende foto's:
Fietsen in Midden-Kennemerland.
Brouwerijen in Amsterdam
In Spanje heeft Heineken geprobeerd Amstel aan de man te brengen onder een andere naam, daar is men
van teruggekomen. Heineken is een wereldvermaard biertje maar Catalanen drinken liever Estrella of...
....een flesje Amstel!
Amstel is het op twee na meest gedronken biertje in Europa, marktleider is Heineken!
RING