Henri Polak
Henri Polak werd op 22 februari 1868 geboren in Amsterdam en overleed te Laren op 18 februari 1943.
Hij stond aan de wiegen van wat later het FNV en de PvdA zouden worden.
Polak was een sociaal mens die meer dan terecht een eigen hoofdstuk verdiend in de geschiedenis van
Amsterdam. Hij zette zich in voor algemeen kiesrecht, betere werkomstandigheden, behoud van
monumentale panden in Amsterdam, bevordering van het lezen en het luisteren naar muziek.
Polak volgde de weg der geleidelijkheid, niet die van de revolutie.
Jood
Er wordt wel beweerd dat de historie van het jodendom de basis is van alle godsdiensten dus ook het
christendom en de islam. Het bijeenbrengen van partijen was iets dat Henri Polak op het lijf gesneden
was.
Het zat Polak in het bloed 'de boel bij elkaar te krijgen'.
Diamanten en politiek maar ook cultuur
Polak werd gemotiveerd om een bond voor werknemers in de diamantslijperij op te richten door een wilde
staking in een christelijke slijperij die oversloeg naar joodse slijperijen. Deze bond (de ANDB) zou
de basis vormen van wat later het NVV zou worden, het Nederlandse Verbond van Vakverenigingen. De
ANDB had een eigen pand aan de latere Henri Polaklaan laten bouwen door architect Berlage
.
Ook persoonlijke omstandigheden van mensen hield hem bezig. Zo probeerde hij zijn invloed aan te
wenden om nieuwbouw in Amsterdam tegen te gaan, hij was voor behoud van het stadsgezicht zoals het was
in plaats van alles te slopen voor huizen met grotere woningen.
Hij stichtte een bibliotheek zodat iedereen de mogelijkheid had boeken te lezen maar ook muziek bracht
hij onder de aandacht van een breder publiek.
Via de gemeenteraad van Amsterdam en die van Laren waar hij later ging wonen werd hij lid van de Tweede
kamer.
Uit zijn beweging kwam de SDAP voort, inderdaad, de latere PvdA.
WO II
Henri Polak maakte zich grote zorgen over de opkomst van het nationaal socialisme in Duitsland, Hitler ziet
hij als een bedreiging voor het Jodendom in Europa, het antisemitisme wakkert aan. Polak schrijft in
zijn column in de krant 'Het Volk' dan ook sterk veroordelend over de Nazi's.
Polak werd in de Tweede Wereldoorlog door de Duitsers gevangen gezet en stierf uiteindelijk voor het
eind van de oorlog aan de gevolgen van een verwaarloosde longontsteking.
Hij stond op dat moment al op de lijst om gedeporteerd te worden naar Duitsland.
Polak werd geboren als juwelier/ diamantslijper (zijn vader was briljantslijper en juwelier) maar zou
aan zijn poltieke en journalistieke ambities al snel de voorkeur geven.
Henri was een man met grote plannen, hij dacht groot. Doorgaans worden deze mensen als megalomaan
versleten, iemand die alleen heel groot kan denken en meent ook de enige te zijn die voor
verwezenlijking van de eigen plannen kan zorgen en niet pen staat voor argumenten van anderen.
Henri Polak moet echter gezien worden als iemand die groot dacht maar betrokken partijen bij elkaar
bracht om zijn ideeën te verwezenlijken.
Meer let op: Henri Polak was geen marxist, sterker nog, hij was een fervent tegenstander van de
denkbeelden van mensen als Troelstra.
Een groot Amsterdammer met een nationaal hart
Omdat de periode 1870 - 1950 gezien kan worden als bepalend voor de democratie en het huidige
sociale klimaat is Henri Polak één van de belangrijkste beleidsbepalers uit die
periode met aantoonbare successen.
Het wordt niet vaak aangehaald maar Polak was ook een begenadigd schrijver, in dit verband kan ik
'Het kleine land en zijn groote schoonheid' uit 1929 aanbevelen. Het boek heeft prachtige foto's die
mede door mensen uit de straat werden ingezonden.
Het boek vormt een referentiepunt in de Nederlandse geschiedenis.
Amsterdam Internet Exchange
Amsterdam moest zich bijna een halve eeuw geleden ontwikkelen van werkstad naar denkstad. Dat is
ook werken maar doordat de industriële sector in omvang afnam moest de stad een omwenteling
forceren. Of dat in voldoende mate is gelukt laat ik in het midden maar ja, Amsterdam legde het
grootste Internet knooppunt ter wereld aan.
Daarbij geholpen doordat de verbindingen die over de zeebodem lopen vanuit Amerika en
Engeland in Amsterdam uitkomen. Vanuit Amsterdam worden 'datapakketjes' verder getransporteerd naar
Europa.
RING