Ajax is geen Joodse club. Toch? Mail Jopie Loos Tumblr 4 Mokums in Englsih Googl+ Mokums op Twitter Videos Amsterdam Mokums op Instagram Deurmat


Joden, Joden! De een neemt er aanstoot aan dat dit tijdens wedstrijden wordt geroepen en anderen zien het juist als een geuzennaam. Ajacieden zijn vaak trots op het 'Joodse' karakter dat de club uitstraalt. Ik ken Joden, Joden iemand die Christen is, maar met een Jodenster om zijn nek loopt en regelmatig naar thuis- en uitwedstrijden van Ajax gaat en lekker meebrult: Joden, Joden.

Het intimideert tegenstanders en provoceert supporters van de tegenpartij. Ik kan me nog wel wedstrijden van Ajax herinneren waar door supporters van de bezoekende partij vlaggen aan de hekken werden gehangen die bij tankstations waren gestolen waar 'LPG' op stond, ach, we lagen er niet wakker van.
Maar de laatste tijd komt er een steeds grotere roep om het gedogen van het scanderen van de term Joden te stoppen. "Wat wil je dan doen, het vak ontruimen". Het moet niet gekker worden."

Waar komt de term 'Joodse club' vandaan?
Er waren tijden dat 'Israël' door het stadion klonk en dat er vanuit dat land dankbetuigingen kwamen, maar verder dan de Israëlische vlag komt het tegenwoordig niet meer. Het geeft wel aan dat er een zekere mate van verbondenheid lijkt te zijn met het Joodse volk. Of valt dat wel mee?
Toch associëren velen Ajax met 'Joods'. Wellicht komt dat door de twee markante Joodse voorzitters Van Praag die we hebben gehad. Mijn nieuwsgierigheid ging zo ver dat ik eens diep ben gaan graven.
Wat is er eigenlijk zo Joods aan Ajax?

Zoals ik al heb aangetond bestaat Ajax niet sinds 1900 zoals het zelf beweerd, maar al wat jaartjes langer, namelijk sinds 1893 (link.) Als je de oorspong van Ajax Van Praag (en of dat nou 1893 of 1900 is) neemt dan is daar weinig Joods aan te ontdekken. Ajax is eerder een kakclub die voortgekomen is uit een studentenvereniging dan een Joodse voetbalvereniging.
Rond 1900 speelde er geen Joodse kwestie, er was geen enkele noodzaak een vereniging op te richten die de Joodse identiteit moest uitdragen, laat staan dat Joden de behoefte hadden zich via een voetbalvereniging te profileren.
En toch is Ajax een Joodse club, zullen velen zeggen.

Susan Smit
Tja, ik kan natuurlijk her en der verder mijn licht opsteken maar niet zomaar bij toeval stuitte ik op Susan Smit die in juli 1997 een doctoraalscriptie schrijft met als titel: "De bal bleef rollen. Ajax binnen voetballend Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog."
Susan studeerde Nieuwe en Theoretische Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam.

In haar zeer boeiende afstudeerscriptie wandelt zij van het ontstaan van de voetbalsport naar de inmense populariteit die het voetbal vergaarde. Uiteindelijk belandt zij bij Ajax en bespreekt zij hoe Ajax aan haar naam is gekomen, waarom de Meer een 'heilige' plaats was en de club de 'neuzenclub' werd genoemd.
Ligt hierin opgesloten dat Ajax al voor de Tweede Wereldoorlog als een Joodse club werd gezien?

Susan komt tot de conclusie dat Ajax nooit méér Joodse spelers heeft gehad dan andere Amsterdamse voetbalverenigingen. Toch had Ajax al voor 1940 de bijnaam een 'Neuzenclub' te zijn, doelend op de wat grotere neus die Joden doorgaans hebben.
Buiten Amsterdam werd Ajax de 'neuzenclub' genoemd maar ook binnen de stadsgrenzen werd die term overgenomen, die kwam net zo vaak voor als 'Jodenclub'. Dit toont aan dat de term 'Joden' pas extra lading heeft gekregen na de Tweede Wereldoorlog en dat men er voor die tijd totaal niet wakker van lag, zowel Joden als niet-Joden niet.

Tijdens de oorlog waren er vier Joodse spelers, twee van hen zaten ondergedoken, twee overleefden de oorlog niet, slechts één van hen speelde in het eerste van Ajax. De eerste twee jaar van de oorlog leek er overigens niets aan de hand voor de club, er waren anti-Joodse maatregelen door de Duitsers ingevoerd maar daar merkte men niet veel van bij Ajax.
Onder het personeel waren niet meer Joden dan bij andere bedrijven.

Ajax had met name aanhang in buurten waar veel Joden woonden, waarom is eigenlijk een raadsel. Volgens Susan Smit was Ajax populair onder de middenstand en de binnenstad. Veel kleine winkels werden door Joden gerund en verhoudingsgewijs woonden er in de binnenstad meer Joden dan in de meeste andere buurten van de stad.
Een tweede reden voor de Joodse inborst is de tram die naar het stadion ging, die ging langs de markt in de Weesperstraat waar van oudsher veel Joodse marktkooplui stonden.
Maar ook binnen het stadion, tijdens de wedstrijden was er een Joodse identiteit waarneembaar. De jongetjes die tijdens de wedstrijd snoep en frisdrank verkochten waren doorgaans van Joodse huize.

Conclusie
Eindconclusie moet zijn dat Ajax nimmer meer Joodse bestuurders en/ of voetballers heeft gehad dan andere Amsterdamse voetbalverenigingen maar wel meer Joodse supporters dan andere clubs. De voorzitters Jaap en Michael van Praag zijn van Joodse komaf en schaamden zich daar terecht nimmer voor, dat versterkte het idee in Nederland dat Ajax een Joodse club was en is.
De oorsprong van 'Ajax is een Joodse club' kan dus gevonden worden in de schare Joodse fans die de club had tussen de Eerste en de Tweede Wereldoorlog.

Met zeer veel dank aan Susan Smit!

Ajax pagina's op MokumsNL:
    AJAX     DE STRUCTUUR VAN DE CLUB VAN RVC TOT DIRECTIE EN BESTUURSRAAD
    AJAX     IS OUDER DAN WERD GEDACHT (1893 IPV 1900)
    AJAX     HOE JOODS IS DE CLUB EIGENLIJK? WAAR KOMT DAT 'JOODS' VANDAAN
    AJAX     NOSTALGIA
    AJAX     KAMPIOEN 2011 FOTO'S MUSEUMPLEIN VANAF EEN DAK
    AJAX     JOHAN CRUIJFF
    AJAX     CRUIJFF PERIKELEN
    AJAX     EDGAR DAVIDS DAT HEEFT ZO'N JONGEN TOCH NIET NODIG
    AJAX     DE STRIJD OM DE MACHT
    AJAX     IS EEN STRAAT IN...ROTTERDAM, GEEN HOND WIL ER WONEN
    AJAX     EXPERIENCE
    AJAX     LIEDEREN


BLAADJES OVERZICHT + DISCLAIMER

Getto Amsterdam

Als je de buurt in of uit wilde moest je een goede reden hebben. ultiem doel van de bezetter was om precies te weten waar veel Joden woonden zodat die gemakkelijker opgepakt konden worden voor transport. Ik ken persoonlijk het verhaal van een gemengd echtpaar dat de dans wist te ontspringen doordat de man optrad als organist in een bioscoop die ook veel bezocht werd door Duitsers. Hierdoor mocht hij blijven en hoefde niet te werken in Duitsland.


Zijn Duitse vrouw van Joodse afkomst kon door het huwelijk blijven. Dit verstandshuwelijk heeft tot aan hun dood decennia na de oorlog stand gehouden hoewel zij nooit van elkaar hebben gehouden.

>>> Amsterdam tijdens WO2 en het getto

in 't Huisie Bijzonder Wat te zien/ doen? Muziek Geschiedenis Evenementen Crimininaliteit Rondom de stad
JOPIE LOOS 9 straatjes ArenA Accordeon Aardappeloproer Canal Parade Baantjer Amstel
INGEZONDEN 10e straatje Bioscopen André Hazes Aletta Jacobs Grachtenrace Bargoens Bakkum
LINKS Ajax Brouwerijen Artiesten Anne Frank Hartjesdagen Bomaanslag Bloemenveiling
NIEUWSBRIEF Amsterdammertjes Buurten Beste zanger Bredero Jordaanfestival Bram Moszkowicz Fietsen
WEBRING Begijnhof Condomerie Danny de Munk Bijlmermeer Koninginnedag Kees Houtman Kaasmarkt
Bruggen Entertainment Draaiorgels Diamanten Koopzondag Dino Soerel Markermeer
Mokums Carré Gevels Dries Roelvink Domela Nieuwenhuis Marathon Driehoek Muiderslot
AT5 Centraal Station Gevelstenen Drukwerk Henri Polak Sail Gerard Spong Pampus
Bekenden Coffeeshops Gokje wagen Henk Poort Hippies Sinterklaas Haring Arie Stadsstranden
Burgemeester Daklozenkrant Hofjes Henk van Mokum Hongerwinter Trouwlocaties Holleeder Volendam
Dialect De barbier Kerken Hoesjes Jan Schaefer Uitmarkt Jakkie Stroek Zaanse Schans
Het Parool Duivelseiland Kinderboerderijen Johnny Jordaan Jodenjacht Oscar Hammerstein Zandvoort
Humor Etymologie Krul (pisbak) Koos Alberts Kasteel van Aemstel Café's Pistolen Paultje
Nachtburgemeester Gay Amsterdam Markten Leen Jongewaard Koopmansboek 2 Zwaantjes Politie Vervoer
Lommerd Grachten Massages Leo Fuld Lieverdje In 't Aepjen RaRa Auto
NZ-Lijn Heineken Musea Paar apart Michiel de Ruyter Baantjer café Red Light Fiets
Producten Hells Angels Paleis Parels Minirok De 3 Fleschjes Rinus Vet Fietstaxi
Stadsdelen Herman Brood Parken Ramses Shaffy Multatuli De Druif Stanley Hillis Jachthaven
Stopera Jacob Hooy Pleinen René Riva Niod De Dokter Steve Brown Lopend
Straatnamen Johan Cruijff Poorten Robert Long Nostalgie 't Hooischip Willem Endstra OV
Tante Betje Kerkorgels Poptempels Rooie Sien OS 1928 De Jordaan Yab Yum Schiphol
Theo van Gogh Kraken PTA Smartlappen Over Amsterdam 't Mandje Zwarte Joop Taxi
Typisch Mokum Majoor Bosshardt REM eiland Straatmuziek Paleis voor Volksvlijt De Ooievaar Witkar
Mata Hari Rondvaart Tante Leen Palingoproer Papeneiland
Mijn plekkies Max Tailleur Schaatsen Tante Na Rembrandt Rooie Nelis De grote vier (of 5) Eten uit Mokum
Beethovenstraat Oorlam Sluizen Ton van Duinhoven Stadsbranden Wijnand Fockink Mulisch (H.) Broodje bal
Boekenwinkels Plat praten Stadswandeling Truce Speyck Stadswapen De Wildeman Reve (G.) Broodje Boljeri
Bosplan Simon Carmiggelt Straatkunst Willeke Alberti Trams Wolkers (J.) Broodje halfom
DeLaMar Truus Trompert Tatoeages Willy Alberti Video's Diversen Hermans (W.F.) Broodje kroket
Elandsgracht Vondelpark Theaters Wim Sonneveld VOC Auto ellende Hella Haasse Broodje mokum
Gemeente archief Walletjes Trouwlocaties WIC Emigreren Cement
Haarlemmerstraat Werelderfgoed Tulpen Da's apart Joodse spelling Duivekater
Helmersbuurt Westertoren Vissen Carice van Houten Uit eten Jordaan museum Haringkie happen
Jordaan Wonen Wandelen Dubbelspion? Johannes van Dam Magisch-realisme Hete bliksem
Koffiehuizen Zeurkousen Zwemmen Gogomobiel Nieuw Amsterdam Joodse kippensoep
Nieuwmarkt Nieuw liefdesliedje Over hout Leverworst
Plantage Nozems Sterk merk werkt Mokumse luilakbol
Rapenburg Paleis Weemoed Verdwenen straen Ossenworst
Staalbuurt Wapen van A. Voor de lijn Stoofvlees
The Movies Wilhelm Hibbeln Voorkom katers Surinaams eten
Waterlooplein Wentelteefjes
Zuiderkerk Zeebonk
Ook 'n website? Ziekenhuizen Unieke winkeltjes Zoekertjes Canon van Amsterdam Evenementen Begraafplaatsen Draaiboek gemeente

WEBRING

copyright 2009/ 2010/ 2011/ 2012/ 2013/ 2014/ 2015/ 2016/ 2017 MokumsNL